Recensie: Alex Schulman – De overlevenden

Summary
De overlevenden is een aangrijpend familiedrama over hoe drie broers opgroeien met een moeder die grillig is in haar humeur, en een passieve vader die zich ook meer bekommert om het welzijn van zijn vrouw dan dat van zijn kinderen. De drie jongens moeten zien te overleven in deze situatie, zijn veel op zichzelf aangewezen en gaan vanuit hun verschillende karakters elk verschillend om met deze situatie. Langzaamaan bouwt dit verhaal op tot een aangrijpende climax - het ongeluk bij hun zomerhuisje, waarna zij hier nooit meer naar terugkeren. Wat er is gebeurd en wat voor impact dit op het gezin heeft kom je gaandeweg steeds verder achter.
8

Aangrijpend familiedrama

De drie broers Benjamin, Pierre en Nils keren vanwege het overlijden van hun moeder na twintig jaar terug naar het zomerhuisje waar zij altijd verbleven met hun ouders. Het was hun moeders laatste wens om haar as hier te laten verstrooien – letterlijk. De broers komen hier namelijk pas op het allerlaatste moment achter als zij net voor de crematie een brief van haar vinden. Voor de broers is dit een lastig moment – zij moeten twintig jaar na dato namelijk terug naar de plek waar destijds een ernstig ongeluk is gebeurd, waardoor hun leven ingrijpend is veranderd. Wat er zich allemaal heeft afgespeeld in het zomerhuisje en tussen het gezin, kom je gaandeweg het boek steeds verder achter.

In De overlevenden kun je een aangrijpend verhaal lezen: Hoe het was voor de drie broers om op te groeien met een moeder met grillige stemmingswisselingen en een wat passieve vader, die zijn focus ook meer lijkt te leggen op zijn vrouw dan zijn kinderen. De jongens laveren hier tussendoor, zijn vaak op zichzelf aangewezen en gaan er elk op hun eigen manier mee om. Nils lijkt zich vooral afzijdig te houden van de conflicten die dikwijls ontstaan en trekt zich vaak terug, terwijl Benjamin en Pierre vaak wat meer met elkaar optrekken en samen in de problemen komen. Benjamin is tegelijk zo ingesteld op het reageren op gemoedstoestanden dat hij vaak al kan invullen hoe bepaalde spanningen zich gaan uiten – draait het uit op ruzie, of loopt de boel met een sisser af?

Auteur Alex Schulman, Bron: Trouw

Opmerkelijke twist

Het boek maakt per hoofdstuk steeds een sprong tussen heden en verleden. Gaandeweg het verhaal maak je in de hoofdstukken van het heden steeds een sprong terug in de tijd van twee uur, terwijl je bij de verhalen van het verleden juist steeds een stukje dichter bij het heden komt. Deze constructie zorgt ervoor dat de climax van het verhaal (wat is er toch gebeurd bij het zomerhuisje op die noodlottige dag?) op een bijzondere manier wordt opgebouwd. Eenmaal bij deze ‘onthulling’ aangekomen stopt het boek nog niet; je krijgt als lezer ook nog een inkijkje wat voor impact die dag heeft gehad op het gezin nadien.

Het grootste opvallende punt van dit boek is eigenlijk ook meteen de grootste tegenvaller. Schulman kiest er namelijk voor om richting het einde van het boek nog een soort plottwist toe te voegen, die eigenlijk op een nogal vreemde manier wordt opgebouwd. Inderdaad, je ziet dit niet aankomen, maar vooral doordat er nergens in het boek (subtiel) wordt gehint naar een andere mogelijkheid. Dit klinkt misschien een beetje vaag, maar kan ook niet gedetailleerd worden omschreven zonder een groot deel van het verhaal en een verklaring weg te geven. Op zich had deze twist wel goed gepast, als er in de opbouw ernaartoe iets meer uit zou blijken in het verhaal. Maar ook als je het boek opnieuw zou lezen zul je niet snel met het nieuwe inzicht denken ‘Ja, hier had ik het kunnen weten’, of ‘Nu snap ik beter hoe zus of zo in elkaar steekt’.

‘Ga maar in de groentekelder zitten en denk er maar eens een tijdje over na,’ zei ze.
‘De groentekelder?’
Dit was een nieuwe straf. Eerder was hij altijd naar de sauna gestuurd als die niet aan was. En daar moest hij dan helemaal in zijn eentje op het bovenste bankje gaan zitten en zijn fouten overdenken. Mama’s opvoeding was streng en vol regels, en tegelijkertijd zonder regels. Mama was strikt, maar onduidelijk. Hij kreeg nooit te horen wanneer hij lang genoeg in de sauna had gezeten, wanneer hij weer naar buiten mocht komen. Dat moest hij zelf maar uitzoeken.

Belevenissen van het kind

Desondanks is De overlevenden een zeer aangrijpend verhaal. De focus ligt vooral op Benjamin; het verhaal wordt vanuit zijn perspectief verteld. Toch krijg je als lezer ook inzicht in de belevenissen van de andere broers en is de dynamiek en het verschil in karakter tussen deze drie ook heel goed uitgewerkt. Je leeft met ze mee, maakt je plaatsvervangend zorgen – meer zorgen dan hun ouders zich ogenschijnlijk maken in het verhaal – en voelt de spanning steeds verder opbouwen. Vooral de hulpeloosheid en onvoorspelbaarheid van de beide ouders zijn goed omschreven. Ondanks dat de ouders zelf niet aan het woord komen krijg je toch een goede indruk hoe zij vooral met zichzelf bezig zijn.

De overlevenden is dus zeker de moeite van het lezen waard. Op de merkwaardig gekozen plottwist na is het een goed opgebouwde roman die een bijzonder beeld geeft van de consequenties van een grillige en passieve opvoeding, hoe drie broers met een verschillend karakter hier dus ook verschillend op reageren, hoe zij naar volwassenheid toe steeds verder uit elkaar groeien en hoe zij door het overlijden van hun moeder weer bij elkaar moeten komen, wat op meerdere fronten tot confrontatie leidt.

De overlevenden
De overlevenden
Score 3.6 van 5 sterren.
€9,99
Direct beschikbaar
Klik om dit product op bol.com te bekijken
Written by
Ilse is iemand die zich graag bezig houdt met het lezen van boeken, het kijken van films en het spelen van games. Tenminste, als ze hier de vrije tijd voor kan vinden, want als moeder van een jong dochtertje en part-time werkzaam bij de overheid is het soms lastig om hiervoor de ruimte te vinden. Ze schrijft al sinds 2012 voor wat toen Undercover-Network was, en maakt sinds april 2016 ook deel uit van de hoofdredactie. Daarnaast is zij ook nog lid van de eindredactie van de site. Een drukke boel dus!

Wat is jouw mening?

8 2

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Lost Password

Please enter your username or email address. You will receive a link to create a new password via email.