Recensie: Viola Ardone – De kindertrein

Summary
Napels, 1946. In een arme buurt van Napels woont de zevenjarige Amerigo met zijn moeder. Door een initiatief van de communistische partij wordt Amerigo, samen met andere duizenden kinderen in een trein gezet. Een trein die naar het 'betere' noorden vertrekt. De kinderen worden daar opgevangen in gastgezinnen. Ze krijgen eten, veel liefde, cadeaus en onderwijs. In De kindertrein vertelt Amerigo hoe hij het allemaal heeft ervaren en welke invloed het eigenlijk op hem heeft gehad. Sommige kinderen kiezen ervoor om in het noorden te blijven, anderen gaan wel weer terug naar huis. De trein laat een onuitwisbare spoor achter dat de kinderen voor de rest van hun leven vormt.
7

Antonietta is een alleenstaande moeder. Ze draagt de zorg voor de zevenjarige Amerigo en kan moeilijk rondkomen. Ze is soms ‘hard aan het werk’ met Capa ‘e fierro, maar wat dat is weet Amerigo niet. Telkens als Capa ‘e fierro er is wordt hij erop uit gestuurd om lompen te zoeken zodat zijn mama aan de slag kan. Amerigo vindt het leven wel prima. Samen met zijn vriendje Tommassino haalt hij streken uit, zorgt hij voor de straatkat en telt hij schoenen. Op een dag moet hij samen met zijn moeder mee naar een kantoor waar een vreemde mevrouw is. Maddalena is van de communistische partij en heeft een initiatief gestart. Een initiatief waarbij kinderen uit arme wijken, met de trein, naar het noorden van Italië worden gebracht. Daar worden ze opgevangen in een gastgezin, kunnen ze naar school en krijgen ze alles wat ze maar begeren. Zonder het nog echt te snappen gaat Amerigo met de trein mee, samen met duizenden andere kinderen. De reis zou hem voorgoed veranderen.

Op dat moment komen de families uit Noord-Italië binnen. Je hebt je kinderen niet voor het uitkiezen, zegt mijn mama Antonietta altijd als ze een punthoofd van me krijgt. Maar hier is alles anders.

Het verhaal

Het verhaal zelf is opgedeeld in vier delen. Het eerste deel (1946) vertelt dan ook het verhaal in het zuiden. Het tweede deel neemt de lezer mee naar het noorden. In het derde deel komt Amerigo weer thuis en tot slot maken we in het vierde deel een sprong in de tijd naar 1994. Het zijn korte hoofdstukken die lekker snel weglezen. Wat wel wennen is, is dat het hele verhaal vertelt wordt vanuit Amerigo. Dat is helemaal niet erg, maar een zevenjarige beschrijft dingen nu eenmaal anders dan een volwassene. Amerigo geeft de lezer zo een inkijkje in de gedachte van een kind. Wat voor volwassenen bijna vanzelfsprekend is, is voor een kind soms een echte verrassing.

Ik zeg dat het goed is, maar ik krijg weer verdriet in mijn buik. Mijn mama Antonietta heeft me aan Maddalena gegeven, Maddalena heeft me doorgegeven aan mevrouw Derna, Derna stuurt me naar haar nicht Rosa, en wie weet waar die Rosa me weer wil droppen.

Het is vermakelijk om het verhaal vanuit Amerigo te lezen en het voegt ook daadwerkelijk iets toe. Wat doet het namelijk met een kind als zijn moeder, zijn vader is niet in beeld, hem afzet bij een trein om bij vreemden te gaan wonen? En hoe is dat andersom voor de kinderen van de gezinnen waar ze opgevangen worden? Het verhaal laat zien hoe opgroeien, onmogelijke keuzes, liefde en loyaliteit de kinderen in het verhaal vormen.
Doordat het verhaal is opgedeeld in vier delen, wordt de lezer meegenomen in een traject van een jaar. Je leest over de ontwikkeling en de groei, maar ook over de terugkeer. Waar het ene kind weer hartelijk ontvangen wordt door zijn eigen ouders, wordt Amerigo vrijwel direct weer thuis aan het werk gezet. Zijn moeder heeft weinig interesse in zijn verhalen en ook zijn meegebrachte spullen worden zo snel opgeruimd dat hij niet eens weet waar het allemaal gebleven is. De houding van zijn moeder zet Amerigo voor een moeilijke beslissing. Blijft hij bij haar, of kiest hij net als zijn vriendinnetje voor het leven in het noorden?

De schrijfster en conclusie

Viola Ardone

Viola Ardone (1974) studeerde Literatuur-wetenschappen en werkte jarenlang in het uitgeversvak. De kindertrein is het eerste werk van haar wat vertaald is in het Nederlands. De vertaling is het werk van Astrid Molenberg.

Concluderend kan er gezegd worden dat het verhaal vermakelijk is om te lezen. De hoofdstukken zijn kort, de schrijfstijl prettig en het verhaal is goed te volgen. Tocht lijkt het alsof het verhaal iets mist. De personages hadden meer diepgang kunnen krijgen. Zo was het een nog stevigere roman geworden die niet misstaat in menig boekenkast. Nu is het vooral een leuk verhaal om even te lezen, maar blijft alles redelijk op de oppervlakte. Een gemiste kans.

 

De kindertrein
De kindertrein
Score 3.6 van 5 sterren.
€20,99
Op voorraad. Voor 23:00 uur besteld, morgen in huis
Gratis verzending!
Klik om dit product op bol.com te bekijken

 

Avatar
Al vanaf kinds af aan wil Stephanie een boekenkast zoals Belle (uit Belle en het beest). Ze is inmiddels aardig op weg en heeft een voorliefde ontwikkeld voor historische boeken. Als tijdens haar opleiding geschiedenis was ze bezig met schrijven en klimt ze graag in de pen om hedendaagse gebeurtenissen in een historisch perspectief te zetten.

1 Comment

  1. Avatar

    10 jaar eerder
    Jaren geleden ging Giovanni Rinaldi, terwijl hij dunne draden van verspreide herinneringen weefde, op zoek naar de kinderen die op de zogenaamde ‘kindertreinen’ of ‘treinen van geluk’ waren gestapt.
    https://giorinaldi.wordpress.com/2019/10/05/treni-della-felicita-storie-vere/

    Reply

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

Lost Password

Please enter your username or email address. You will receive a link to create a new password via email.